Fasciopathie Plantaris

Initiatief: VSG Aantal modules: 12

Beeldvorming

Publicatiedatum: 17-02-2026
Beoordeeld op geldigheid: 17-02-2026

Uitgangsvraag

Welke plaats heeft beeldvorming (echografie, MRI of röntgenfoto) in het diagnostisch traject van patiënten met fasciopathie plantaris?

Aanbeveling

Bespreek met de patiënt het beperkte nut van beeldvorming bij de diagnose fasciopathie plantaris.

 

Overweeg beeldvorming bij diagnostische twijfel of indien de patiënt onvoldoende reageert op eerder ingestelde therapie binnen het daarvoor geldende tijdsbestek.

Echografie is de beeldvorming van eerste keuze.

 

Overweeg een conventionele röntgenfoto (bij voorkeur belast) wanneer er een klinisch vermoeden is op een afwijking met andere etiologie (bijvoorbeeld een (stress)fractuur).

  • Voer geen conventionele röntgenfoto uit om een enthesofyt aan te tonen.

Overweeg een MRI-onderzoek alleen indien:

  • er discrepantie is tussen de uitslag van echografie en de klinische bevindingen;
  • een bredere blik nodig is dan alleen beoordeling van de fascia plantaris en er bijkomende specifieke diagnose wordt verwacht die minder goed door middel van echografie of een röntgenfoto te detecteren is, bijvoorbeeld stress fractuur calcaneus, reumatische aandoeningen of ruimte innemend proces zoals een wekedelen tumor of bottumor.

Leg indien echografisch onderzoek wordt verricht, ten minste de volgende bevindingen vast:

  • dikte van de plantaire fascie, waarbij > 4mm indicatief is voor fasciopathie en er bilateraal kan worden vergeleken;
  • structuur van de plantaire fascie (echogeniciteit en continuïteit);
  • aanwezigheid van enthesofyt en/of calcificaties;
  • aanwezigheid van Doppler flow (peritendineus of intratendineus); vochtcollectie;
  • aanwezigheid van plantaire fibromen (Ledderhose disease);
  • aspect/structuur en comprimeerbaarheid van calcaneal/hiel fatpad.

Leg indien MRI-onderzoek wordt verricht, ten minste de volgende bevindingen vast:

  • dikte van de plantaire fascie;
  • structuur van de plantaire fascie (signaalintensiteit en continuïteit);
  • aanwezigheid van enthesofyt en/of calcificaties;
  • perifasciale vochtcollectie;
  • signaalintensiteit in het fatpad;
  • signaalintensiteit beenmerg (in het specifiek de calcaneus).

Leg indien er conventioneel röntgenonderzoek wordt verricht, ten minste de volgende bevindingen vast:

  • Dikte van de plantaire fascie;
  • structuur, dikte en densiteit van fatpad;
  • aanwezigheid van enthesofyt en/of calcificaties.

Overwegingen

Balans tussen gewenste en ongewenste effecten

Er werden geen studies gevonden die het effect van echografie dan wel conventioneel röntgenonderzoek ten opzichte van MRI-beeldvorming op klinische (patiënt-relevante) uitkomstmaten onderzochten. Uit de zoekopbrengst kwam één relevante systematic review die keek naar de waarde van beeldvormingskenmerken van verschillende modaliteiten in de associatie met plantaire fasciopathie (Drake, 2022), maar deze bleek uiteindelijk niet te voldoen aan de selectiecriteria van de literatuuranalyse. Deze werd wel relevant genoeg geacht om ter overweging te bespreken.

 

Het klinisch beeld op basis van anamnese en lichamelijk onderzoek zal in een groot aantal gevallen zo duidelijk zijn dat beeldvormende diagnostiek weinig toegevoegde waarde heeft. Echter wanneer er diagnostische twijfel bestaat ende patiënt onvoldoende reageert op eerder ingestelde therapie binnen daarvoor geldende tijdsbestek, kan aanvullende beeldvorming worden overwogen en van meerwaarde zijn. Ook ter voorbereiding op een operatieve ingreep kan er indicatie bestaan voor aanvullende diagnostiek. Er heeft geen GRADE beoordeling kunnen plaatsvinden op basis van de beschikbare literatuur.

 

Op basis van onder andere expert opinion raadt de werkgroep aan om als onderzoek van eerste keuze echografie uit te voeren. Het is patiëntvriendelijk en ruim beschikbaar in de dagelijkse praktijk. Daarnaast is deze techniek minder kostbaar dan bijvoorbeeld MRI. Echografie is een betrouwbaar meetinstrument voor het bepalen van peesdikte (Park, 2023). In deze review wordt benoemd dat echografische bepaling van de dikte van de plantaire fascie betrouwbaar is in termen van zowel relatieve als absolute betrouwbaarheid. Betrouwbaarheid kan worden geoptimaliseerd door het gemiddelde van meerdere metingen te nemen en door uitvoering van het onderzoek te laten plaatsvinden door een persoon met passende kwalificatie voor uitvoering van echografisch onderzoek.

 

MRI heeft de beste diagnostische testeigenschappen, waarbij zowel de weke delen als de ossale anatomie van de voetzool op betrouwbare wijze in beeld worden gebracht. Hierdoor kunnen aandoeningen van de plantaire fascie via MRI veelal correct worden gediagnosticeerd. Het heeft echter een beperkte beschikbaarheid en is relatief duur. Derhalve kan MRI worden overwogen indien echografie niet voorhanden is, wanneer er een onverklaarde discrepantie is tussen de uitslag van echografie enhet klinisch beeld, wanneer een bijkomende specifieke diagnose wordt verwacht die niet middels echografie te detecteren is of voor pre-operatieve planning.

 

Een meta-analyse van meerdere studies (Drake, 2022) vond verschillende beeldvormende kenmerken die verband hielden met plantaire hielpijn. Mede op basis van deze bevindingen en expert opinion dient op deze kenmerken te worden beoordeeld bij het verrichten van beeldvorming.

 

Zowel bij echografie als bij MRI- onderzoek vindt beoordeling plaats van dikte van de plantaire fascie. De kans dat er sprake is van fasciopathie plantaris is klein indien de dikte van de fascie minder dan 4 mm bedraagt (Drake, 2022). Tevens wordt gekeken naar de structuur van de plantaire fascie (echogeniciteit c.q. signaalintensiteit en continuïteit), aanwezigheid van een enthesofyt en/of calcificaties en perifasciale vochtcollecties.

 

Specifiek bij echo wordt er ook beoordeeld op de aanwezigheid van Doppler flow (peritendineus en/of intratendineus) rondom de fascia plantaris en de structuur en comprimeerbaarheid van het fatpad. De werkgroep is echter van mening dat de betrouwbaarheid van Doppleronderzoek van de plantaire fascie niet heel hoog is en vaak vals negatieve bevindingen kan geven, doordat het fat pad en de eeltlaag veel absorptie geven van het geluidssignaal. Het is dan ook goed hierbij in het achterhoofd te houden dat er bij een aanzienlijk deel van de patiënten met fasciopathie plantaris geen toegenomen Doppler flow kan worden waargenomen en dat dit derhalve geen hard criterium is voor het stellen van de diagnose (McMillan, 2013).

 

Specifiek bij MRI kan er aanvullend gekeken worden naar de aanwezigheid van oedeem in het fatpad en naar beenmerg oedeem, in het specifiek in de calcaneus aangezien er sprake kan zijn van reactief oedeem bij een actieve fasciopathie plantaris.

 

Wanneer conventioneel röntgenonderzoek wordt verricht, wordt gekeken naar de dikte van de plantaire fascie (welke relatief betrouwbaar te meten is (Draghi, 2017)). Ook wordt de structuur, dikte en densiteit van het fatpad beoordeeld. Tenslotte wordt er gekeken naar de aanwezigheid van een enthesofyt en/of calcificaties. Ten aanzien van de waarde van aanwezigheid van een enthesofyt (‘calcaneal spur’) bestaat echter discussie, aangezien het discutabel is of dit op zichzelf van aanvullende waarde is. Ook in de gezonde populatie wordt namelijk vaak een enthesofyt gezien. Daarnaast is de locatie van de calcificatie op een röntgenfoto meestal niet gelegen in de in de plantaire fascie; de meest voorkomende locatie is ter plaatse van de origo van de abductor hallucis en flexor digitorum brevis, diep onder de plantaire fascie (Zhou, 2015).

 

Bij het uitvoeren van beeldvormend onderzoek wordt ook gekeken naar andere eventuele onderliggende oorzaken die de klachten zouden kunnen verklaren. Een relatief veelvoorkomende aandoening is plantaire fibromatose (morbus Ledderhose) of een stressfractuur van de calcaneus. Minder vaak voorkomend is een ruptuur van de plantaire fascie. Zeldzamer is onder andere een plantair xanthoom, reumatoïde nodule of (fibro)sarcoom.

 

Benodigde kwalificaties voor uitvoering en beoordeling beeldvorming

De eindverantwoordelijkheid voor de interpretatie en verslaglegging van beeldvorming bij plantaire fasciopathie ligt doorgaans bij een (MSK) radioloog of een specialist in musculoskeletale radiologie. De beschikbaarheid van echografie is in de laatste jaren toegenomen, wegens de relatief lage kosten van de apparatuur. Gezien een behandelaar niet geregistreerd hoeft te zijn als radioloog of echografist om een echografie uit te voeren, wordt deze techniek niet meer uitsluitend door radiologen ingezet, maar ook door andere (para)medische professionals uit verschillende disciplines. Deze richtlijn is ontwikkeld voor tweedelijnszorgverleners, waarbij de werkgroep criteria stelt voor het uitvoeren en interpreteren van de geïndiceerde beeldvorming.

 

De British Medical Ultrasound Society (BMUS) heeft richtlijnen opgesteld voor een professionele uitvoering van echografisch onderzoek (BMUS, 2023).  De werkgroep is op basis hiervan van mening dat, ondanks de laagdrempelige beschikbaarheid van beeldvorming zoals echografie, er rekening moet worden gehouden met de volgende overwegingen:

  • De persoon die de beeldvorming uitvoert is in staat kritisch de toegevoegde waarde van de beeldvormende techniek te overwegen. Het toepassen van de techniek moet klinisch relevant zijn voor de patiënt.
  • De persoon die de beeldvorming uitvoert en beoordeelt identificeert zijn of haar eigen beperkingen en heeft voldoende scholing en ervaring. Voor het behoud en vernieuwen van kennis wordt reguliere nascholing en intercollegiale toetsing aanbevolen.
  • De persoon die de uitslagen van de beeldvorming communiceert heeft voldoende kennis van het klinisch beeld en de relatie tussen bevindingen op beeldvorming en de uitkomst van fasciopathie plantaris. In de praktijk kan dit betekenen dat er in multidisciplinair verband de correlatie tussen beeldvorming en klinische bevindingen worden besproken om zo de zorg voor de patiënt te optimaliseren.

Kwaliteit van bewijs

De overall kwaliteit van bewijs is zeer laag. Dit betekent dat we zeer onzeker zijn over het gevonden geschatte effect van de cruciale uitkomstmaten.

 

Waarden en voorkeuren van patiënten (en eventueel hun naasten/verzorgers)

Beeldvorming kan van toegevoegde waarde zijn in het diagnostische traject in geval van diagnostische twijfel na anamnese en lichamelijk onderzoek. Zo kan beeldvorming een positieve diagnose ondersteunen en mogelijk andere diagnoses uitsluiten. Bespreek daarom met de patiënt dat beeldvorming op basis van praktijkervaring en associaties tussen beeldvormingskenmerken en de diagnose kan worden geïndiceerd, maar dat er vanuit de literatuur geen bewijskracht is voor de toegevoegde waarde op anamnese en lichamelijk onderzoek. Bij diagnosestelling op basis van aanvullende beeldvorming dient de patiënt goed te worden geïnformeerd over de aandoening, zie hiervoor de module Educatie.

 

Voor het bevestigen dan wel uitsluiten van de diagnose is echografie het meest toegankelijke onderzoek. Wegens de bredere beschikbaarheid zijn wachttijden voor echografie over het algemeen korter dan voor MRI. Ook zijn er voor echografie minder contra-indicaties, zoals implantaten, (morbide) obesitas en claustrofobie.

Tijdens echografie wordt de comprimeerbaarheid van het fatpad beoordeeld, door hier kort op te drukken. Dit kan even gevoelig zijn voor de patiënt, maar is goed te tolereren.

 

Kostenaspecten

Er zijn geen kosteneffectiviteit studies beschikbaar over beeldvorming bij fasciopathie plantaris, maar echografie levert in het algemeen minder kosten ten opzichte van MRI. Dit weegt op tegen het verschil in accuratesse, hetgeen bij MRI hoger ligt. Met echografie kan men vanwege de hoge resolutie voldoende informatie verkrijgen als eerste beeldvormende onderzoek, en dit zal in de meeste gevallen voldoende informatie geven voor de kliniek om een diagnose te kunnen stellen. Hierdoor is aanvullende MRI vaak niet meer noodzakelijk.

 

Gelijkheid ((health) equity/equitable)

Deze richtlijn richt zich op de tweedelijns zorg waarbij echografie plaatsvindt in de tweede lijn. Deze zorg valt, net als MRI-beeldvorming in de basis zorgverzekering.

 

Daarbij leidt echografie tot een toename van gezondheidsgelijkheid ten opzichte van MRI. Door de bredere beschikbaarheid van echografie kan de reistijd soms korter zijn. Ook spelen overgewicht en aanwezigheid van implantaten hier geen rol in de indicatiestelling.

 

Aanvaardbaarheid:

Ethische aanvaardbaarheid

De diagnostiek lijkt aanvaardbaar voor de betrokkenen. De werkgroep voorziet geen ethische bezwaren.

 

Duurzaamheid

Duurzaamheid heeft geen invloed op de keuze tussen echografie of andere beeldvorming behandeling.

 

Haalbaarheid

De diagnostiek lijkt haalbaar. De diagnostiek is over het algemeen al standaardzorg in de praktijk. Huidige aanbevelingen zouden niet leiden tot een toename in beeldvorming.

 

Rationale van de aanbeveling: weging van argumenten voor en tegen de indextest

Wegens het ontbreken van geschikte literatuur en een GRADE beoordeling, zijn de aanbevelingen in deze module tot stand gekomen op basis van consensus binnen de werkgroep.

 

In veel gevallen zal de diagnose fasciopathie plantaris kunnen worden gesteld op basis van de kliniek en zal beeldvorming niet geïndiceerd zijn.

 

Overweeg beeldvorming bij diagnostische twijfel of indien de patiënt onvoldoende reageert op eerder ingestelde therapie. Het betreft een zwakke aanbeveling. Echografie is het onderzoek van eerste keuze aangezien het een goede accuratesse heeft, patiëntvriendelijk is, beter beschikbaar en goedkoper is dan MRI. Overweeg een MRI-onderzoek enkel indien er discrepantie is tussen de uitslag van echografie en de klinische bevindingen, er een specifieke alternatieve diagnose wordt verwacht die niet middels echografie of een röntgenfoto te detecteren is.

 

Voer geen conventionele röntgenfoto uit om een enthesofyt aan te tonen, gezien dit op zichzelf een zwakke positief voorspellende waarde heeft voor de diagnose fasciopathie plantaris.

 

Eindoordeel:

Zwakke aanbeveling voor beeldvorming (zie aanbevelingen).

Onderbouwing

Imaging for plantar fasciopathy has challenges and its use varies across clinical practice. Sometimes, imaging shows no abnormalities, yet the patient's clinical symptoms clearly indicate a problem. In that case, it is up to the healthcare provider to decide how to proceed. Currently, there is no clear guideline on when and how to use imaging for plantar fasciopathy. Imaging in the second and third line can be performed by a radiologist, but also by a sports physician or an orthopedic surgeon. It is unclear to healthcare providers when imaging should be considered, which imaging options are the most accurate for diagnosing plantar fasciopathy  and which imaging features are relevant. This module evaluates the added value of imaging (ultrasound or conventional X-ray) in the diagnostic process of patients with plantar fasciopathy.

Outcome

Study results and measurements

Absolute effect estimates

 

Certainty
 of evidence (GRADE)

Conclusions

Sensitivity

No studies

-

 

No GRADE

 

No evidence was found regarding the sensitivity of ultrasound when compared to MRI in patients with suspected plantar fasciopathy

 

No GRADE

 

No evidence was found regarding the sensitivity of X-ray when compared to MRI in patients with suspected plantar fasciopathy

Specificity

No studies

-

 

No GRADE

 

No evidence was found regarding the specificity of ultrasound when compared to MRI in patients with suspected plantar fasciopathy

No GRADE

 

No evidence was found regarding the specificity of X-ray when compared to MRI in patients with suspected plantar fasciopathy 

Positive predictive value

No studies

-

 

No GRADE

 

No evidence was found regarding the positive predictive value of ultrasound when compared to MRI in patients with suspected plantar fasciopathy

No GRADE

 

No evidence was found regarding the positive predictive value of X-ray when compared to MRI in patients with suspected plantar fasciopathy

Negative predictive value

 

No studies

-

 

No GRADE

 

No evidence was found regarding the negative predictive value of ultrasound when compared to MRI in patients with suspected plantar fasciopathy

No GRADE

 

No evidence was found regarding the negative predictive value of X-ray when compared to MRI in patients with suspected plantar fasciopathy

Description of studies

No studies were included in the analysis of the literature.

 

Results

No results are presented as there were no studies included in the analysis of the literature.

A systematic review of the literature was performed to answer the following question:

What is the diagnostic accuracy of ultrasound or conventional radiography compared to MRI for diagnosing plantar fasciopathy in patients suspected of having plantar fasciopathy?

 

Table 1. PICROTS

Patients Patients with suspected plantar fasciopathy
Index test Ultrasound, X-ray
Comparator -
Reference MRI
Outcomes Sensitivity, specificity, negative predictive value, positive predictive value
Timing/Setting Secondary and tertiary care (hospital)
Other selection criteria Study design: systematic reviews, randomized controlled trials, other comparative studies

Relevant outcome measures

The guideline development group considered specificity and negative predictive value a crucial outcome measure for decision making; and sensitivity and positive predictive value as an important outcome measure for decision making.

 

Table 2. Outcomes

Outcome

Consequence

Sensitivity

The tests’ ability to designate a patient with plantar fasciopathy as positive

Specificity

The tests’ ability to designate a patient without plantar fasciopathy as negative

Negative predictive value (NPV)

The proportion of the cases with a negative test result who truly don’t have plantar fasciopathy

Positive predictive value (PV)

The proportion of the cases with a positive test result who truly have plantar fasciopathy

A priori, the working group did not define the outcome measures listed above but used the definitions used in the studies.

 

Search and select (Methods)

A systematic literature search was performed by a medical information specialist using the following bibliographic databases: Embase.com and Ovid/Medline. Both databases were searched from 2000 to 2 May 2024 for systematic reviews, RCTs and observational studies. Systematic searches were completed using a combination of controlled vocabulary/subject headings (e.g., Emtree-terms, MeSH) wherever they were available and natural language keywords. The overall search strategy was derived from 3 primary search concepts: (1) Plantar fasciopathy (2) ultrasound; (3) radiography. Duplicates were removed using EndNote software. After deduplication a total of 886 records were imported for title/abstract screening. Initially, eight studies were selected based on title and abstract screening. After reading the full text, all eight studies were excluded (see the exclusion table under the tab ‘Evidence tabellen’), and no studies were included.

  1. Draghi F, Gitto S, Bortolotto C, Draghi AG, Ori Belometti G. Imaging of plantar fascia disorders: findings on plain radiography, ultrasound and magnetic resonance imaging. Insights Imaging. 2017 Feb;8(1):69-78. doi: 10.1007/s13244-016-0533-2. Epub 2016 Dec 12. PMID: 27957702; PMCID: PMC5265197.
  2. Drake C, Whittaker GA, Kaminski MR, Chen J, Keenan AM, Rathleff MS, Robinson P, Landorf KB. Medical imaging for plantar heel pain: a systematic review and meta-analysis. J Foot Ankle Res. 2022 Jan 22;15(1):4. doi: 10.1186/s13047-021-00507-2. PMID: 35065676; PMCID: PMC8783477.
  3. McMillan AM, Landorf KB, Gregg JM, De Luca J, Cotchett MP, Menz HB. Hyperemia in plantar fasciitis determined by power Doppler ultrasound. J Orthop Sports Phys Ther. 2013 Dec;43(12):875-80. doi: 10.2519/jospt.2013.4810. Epub 2013 Oct 11. PMID: 24175601.
  4. Park YH, Kim HJ, Kim W, Choi JW. Reliability of Ultrasound Measurement of Plantar Fascia Thickness: A Systematic Review. J Am Podiatr Med Assoc. 2023 Jul-Aug;113(4):21-024. doi: 10.7547/21-024. PMID: 37715979.
  5. Zhou B, Zhou Y, Tao X, Yuan C, Tang K. Classification of Calcaneal Spurs and Their Relationship With Plantar Fasciitis. J Foot Ankle Surg. 2015 Jul-Aug;54(4):594-600. doi: 10.1053/j.jfas.2014.11.009. Epub 2015 Mar 11. PMID: 25771476.
  6. Aggarwal P, Jirankali V, Garg SK. Evaluation of plantar fascia using high-resolution ultrasonography in clinically diagnosed cases of plantar fasciitis. Pol J Radiol. 2020 Jul 24;85:e375-e380. doi: 10.5114/pjr.2020.97955. PMID: 32817771; PMCID: PMC7425221. 

Table of excluded studies

Reference

Reason for exclusion

ABDEL‐WAHAB, N., Fathi, S., AL‐EMADI, S., & Mahdi, S. (2008). High‐resolution ultrasonographic diagnosis of plantar fasciopathy: a correlation of ultrasound and magnetic resonance imaging. International Journal of Rheumatic Diseases, 11(3), 279-286.

Wrong design (construct validity instead of case validity study)

Chithiravelu, S., Guhan, S. T., Aiyappan, S. K., Sai, D. R., & Mittal, H. (2023). Diagnostic Accuracy of Ultrasonography in Patients with Plantar Fasciitis: A Cross-sectional Study. JOURNAL OF CLINICAL AND DIAGNOSTIC RESEARCH17(5), TC16-TC20.

Wrong population, inclusion based on plantar fascia thickness

Sabir N, Demirlenk S, Yagci B, Karabulut N, Cubukcu S. Clinical utility of sonography in diagnosing plantar fasciitis. J Ultrasound Med. 2005 Aug;24(8):1041-8. doi: 10.7863/jum.2005.24.8.1041. PMID: 16040817.

Wrong population, study inclusion based on positive MRI results

Fazal MA, Tsekes D, Baloch I. Is There a Role for MRI in Plantar Heel Pain. Foot Ankle Spec. 2018 Jun;11(3):242-245. doi: 10.1177/1938640017729493. Epub 2017 Sep 6. PMID: 28877593.

No comparator

Wu, J., Zhang, Yz., Gao, Y. et al. Assessment the reliability of ultrasonography in the imaging of the plantar fascia: a comparative study. BMC Med Imaging 19, 62 (2019). https://doi.org/10.1186/s12880-019-0361-1

Wrong population (healthy individuals)

Cheng JW, Tsai WC, Yu TY, Huang KY. Reproducibility of sonographic measurement of thickness and echogenicity of the plantar fascia. J Clin Ultrasound. 2012 Jan;40(1):14-9. doi: 10.1002/jcu.20903. Epub 2011 Nov 22. PMID: 22109854.

No comparator

Schneider HP, Baca JM, Carpenter BB, Dayton PD, Fleischer AE, Sachs BD. American College of Foot and Ankle Surgeons Clinical Consensus Statement: Diagnosis and Treatment of Adult Acquired Infracalcaneal Heel Pain. J Foot Ankle Surg. 2018 Mar-Apr;57(2):370-381. doi: 10.1053/j.jfas.2017.10.018. Epub 2017 Dec 25. PMID: 29284574.

Wrong study design (consensus statement

Șerban O, Fodor D, Papp I, Micu MC, Duma DG, Csutak C, Lenghel M, Bădărînză M, Albu A. Reasons for discordances between ultrasonography and magnetic resonance imaging in the evaluation of the ankle, hindfoot and heel of the patients with rheumatoid arthritis. Med Ultrason. 2019 Nov 24;21(4):405-413. doi: 10.11152/mu-2304. PMID: 31765448.

Wrong population

Beoordelingsdatum en geldigheid

Publicatiedatum  : 17-02-2026

Beoordeeld op geldigheid  : 17-02-2026

Initiatief en autorisatie

Initiatief:
  • Vereniging voor Sportgeneeskunde
Geautoriseerd door:
  • Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie
  • Nederlandse Orthopaedische Vereniging
  • Nederlandse Vereniging voor Radiologie
  • Vereniging voor Sportgeneeskunde
  • Patiëntenfederatie Nederland
  • Nederlandse Vereniging voor Manuele Therapie
  • Nederlandse Vereniging van Podotherapeuten

Algemene gegevens

De ontwikkeling/herziening van deze richtlijnmodule werd ondersteund door het Kennisinstituut van de Federatie Medisch Specialisten (www.demedischspecialist.nl/kennisinstituut) en werd gefinancierd door de Stichting Kwaliteitsgelden Medisch Specialisten (SKMS). De financier heeft geen enkele invloed gehad op de inhoud van de richtlijnmodule.

Samenstelling werkgroep

Voor het ontwikkelen van de richtlijnmodule is in 2023 een multidisciplinaire werkgroep samengesteld, bestaande uit vertegenwoordigers van alle relevante specialismen (zie hiervoor de Samenstelling van de werkgroep) die betrokken zijn bij de zorg voor patiënten met fasciopathie plantaris.

 

Werkgroep

  • Dhr. prof. dr. Fred Hartgens (voorzitter), sportarts, namens de Vereniging voor Sportgeneeskunde (VSG)
  • Dhr. dr. Bernard te Boekhorst, sportarts, namens de VSG
  • Dhr. drs. Daan Gelsing, extended scope specialist, echografist en manueel therapeut, namens de Nederlandse Vereniging voor Manuele Therapie en het Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie (NVMT/KNGF)
  • Dhr. drs. David Hanff, radioloog, namens de Nederlandse Vereniging voor Radiologie (NVvR)
  • Dhr. dr. Eric Bakker, fysiotherapeut en klinisch epidemioloog, namens het Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie (KNGF)
  • Mevr. drs. Eva Hoefnagels, orthopedisch chirurg, namens de Nederlandse Orthopaedische Vereniging (NOV)
  • Mevr. drs. Inge Koetser, radioloog, namens de NVvR
  • Mevr. drs. Kayleigh van Amelsfort, podotherapeut en gezondheidswetenschapper, namens de Nederlandse Vereniging voor Podotherapeuten (NVvP)
  • Dhr. drs. Niek Vink, fysiotherapeut en fysiotherapiewetenschapper, namens de KNGF
  • Dhr. dr. Robert-Jan de Vos, sportarts, namens de VSG
  • Dhr. drs. Thomas Eggen, orthopedisch chirurg, namens de NOV

Klankbordgroep

  • Dhr. dr. Dorus Fennis, neuroloog, namens de Nederlandse Vereniging voor Neurologie (NVN)
  • Dhr. dr. Florus van der Giesen, physician assistant reumatologie, namens de Nederlandse Vereniging voor Reumatologie (NVR)
  • Mevr. drs. Juliette Starmans, AIOS bedrijfsgeneeskunde en orthopedisch chirurg, namens de Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfsgeneeskunde (NVAB)
  • Mevr. drs. Lisette de Graauw, register podoloog, namens Stichting LOOP

Met ondersteuning van

  • Mevr. drs. Beatrix Vogelaar, adviseur, Kennisinstituut van de Federatie Medisch Specialisten
  • Mevr. drs. Isabelle Laseur, adviseur, Kennisinstituut van de Federatie Medisch Specialisten

Belangenverklaringen

Een overzicht van de belangen van werkgroepleden en het oordeel over het omgaan met eventuele belangen vindt u in onderstaande tabel. De ondertekende belangenverklaringen zijn op te vragen bij het secretariaat van het Kennisinstituut van de Federatie Medisch Specialisten via secretariaat@kennisinstituut.nl.

 

Tabel Gemelde (neven)functies en belangen werkgroep

Werkgroeplid

Functie

Nevenfuncties

Gemelde belangen

Ondernomen actie

Fred Hartgens (voorzitter)

Hoofd Afdeling Sportgeneeskunde en Hoogleraar Klinische Sportgeneeskunde in UMC Utrecht (0,8 fte)

Op free lance basis praktiserend sportarts in Zuid-Limburg en sportarts-docent voor andere organisaties (in totaal 10-15 uur per maand)

VSG vertegenwoordiger bij FMS Raad Wetenschap & Innovatie

Lid van Werkgroep Herziening Kennisagenda VSG

VSG vertegenwoordiger in SKMS Beweeg Alliantie

UTC lmaging B.V: The effects of tendinopathy and reliability of hamstrings Ultrasiund Tissue Characterisation (UTC) echo types - geen projectleidersrol

BioActor B.V. : The Effect of a Citrus and Pomegranate Complex on Physical Fitness and Mental Well-Being in Healthy Elde a Randomized Placebo controlled Trial  - geen projectleidersrol

 

Allebei afgerond

Geen restricties

Bernard te Boekhorst

SMA sportarts middennederland

-

-

Geen restricties

Daan Gelsing

Echo On The Spot - eigenaar, MSK-echografist

Rembrandt fysiotherapie - echografist en manueel therapeut

Echo On The Spot - het uitvoeren van echografisch diagnostisch onderzoek in de eerstelijns zorg.

Rembrandt fysiotherapie - fysiotherapeutische zorg.

Geven van mini-klinieken en examinator aan de SOMT University

 

Geen restricties

Eric Bakker

Epidemioloog(B) master EBPiHC, Amsterdam UMC locatie AMC, Amsterdam 0,3 FtE. Onderwijs en begeleidingen onderzoek van de studenten epidemiologie. Betaald
Praktiserend fysiotherapeut en lid van de maatschap. KBC Haaglanden, Den Haag 0.75 FtE. Betaald

 

Eigenaar wetenschappelijk adviesbureau KOKD.nl. Betaald. Niet over onderwerpen in de richtlijn

 

Geen restricties

Eva Hoefnagels

 

Sint maartenskliniek orthopedisch chirurg betaald

Voorzitter nederlandse voet en enkel vereniging (onbetaald)

Promotie onderzoek fasciitis plantaris, onderzoek is afgerond en data al verwerkt, dit onderzoek heeft geen invloed op de data

Bestuur Nederlandse voet en enkelvereniging. Uitkomst onderzoek heeft geen invloed op mijn functie daar.

Promotieonderzoek lopend, geen financier. Publicaties sinds 2019:

- PAPPI: Personalized analysis of plantar pressure images using statistical modelling and parametric mapping

- The effect of lengthening the gastrocnemius muscle in chronic therapy resistant plantar fasciitis

 

Promotie onderzoek over operatieve behandeling bij chronische fasciitis plantaris. Is al begonnen in 2017 en data zijn al verzameld tot 2020. Voor de start van deze richtlijn. De

data van mijn onderzoek is niet van invloed voor de richtlijn en de uitkomst van de richtlijn niet voor het onderzoek. Mijn onderzoeks data zijn niet gebruikt voor de richtlijn.

Geen restricties

Inge Koetser

 

Radioloog, Reade

GAIA commissie

 

-

Geen restricties

Kayleigh van Amelsfort

 

Podotherapeut, Podotherapie Inka (betaald, 20 uur)

Bestuurslid Wetenschap & Vakinhoud, Nederlandse Vereniging van Podotherapeuten (betaald, 10 uur)

-

Geen restricties

Niek Vink

Manager en docent Nationaal Trainingscentrum voor echografie (NT-e)

Manager van het opleidingscentrum NT-e. Hier worden post-HBO opleidingen gegeven in echografie, shockwave therapie en percutane electrolyse (ook bij plantaire hielpijnklachten). Ik geef een dag in de week les binnen de opleidingen voor echografie.

Het NT-e is onderdeel van Fyzzio International BV. Fyzzio verkoopt apparatuur voor bovenvermelde activiteiten. Ik ben bij het NT-e in loondienst, heb geen aandelen in het bedrijf en krijg ook geen bonussen.  Ik heb geen financiële belangen bij een bepaalde uitkomst van de richtlijn.

-

Geen restricties

Robert-Jan de Vos

Sportarts en Universitair Hoofddocent, Erasmus MC Universitair Medisch Centrum Rotterdam (0.8 fte)

Consulent SBV Excelsior Rotterdam (onbetaald).

Associate editor British Journal of Sports Medicine (onbetaald).

Voorzitter multidisciplinaire richtlijn achilles tendinopathie (onbetaald).

Werkgroeplid multidisciplinaire richtlijn achillespeesruptuur (onbetaald).

Werkgroeplid Kennisagenda VSG 2023 (onbetaald).

Werkgroeplid SKMS richtlijnen commissie (betaald).

In de afgelopen 5 jaar zijn er onderzoeksprojecten uitgevoerd onder mijn supervisie die zijn gefinancierd door ReumaNederland, Annafonds, ZonMw, GE Healthcare, de National Basketball Association (NBA), het Trustfonds en de Erasmus MC Foundation. Deze financiers hebben echter geen belangen bij de aanbevelingen die zullen worden gedaan in deze richtlijn. Ik heb een consultancy functie voor een project naar nieuwe injectie behandeling voor Achilles tendinopathie, gesponsord door Novartis (2021), dit raakt niet aan het onderwerp van de richtlijn. Tevens is deze injectie behandeling nog niet ontwikkeld voor de huidige klinische zorg en daardoor zal deze ook niet in de richtlijn kunnen worden behandeld. Daarnaast is de consultancy functie eenmalig geweest en niet meer actief, en inkomsten zijn voor de instelling waarin ik werk en niet voor persoonlijke doeleinden). Op dit moment is er geen commercieel gefinancieerd onderzoek dat loopt onder mijn leiding. Ik ben aan het oriënteren met Causeway Therapeutics of we een onderzoek gaan opstarten met een nieuwe injectable voor epicondylaire tendinopthie, maar ook daarvoor geldt dat het niet direct zal zijn gerelateerd aan fasciopathie plantaris. Het is niet mijn verwachting dat dit leidt tot belangenverstrengeling.

  • ReumaNederland / Annafonds
  • High-Volume injectie Achilles tendinopathie
  • ZonMW
  • Preventie hardloopblessures
  • GE Healthcare / NBA
  • Oefentherapie Patella tendinopathie
  • Trustfonds / Erasmus MC Foundation
  • Normwaarden echografie achillespezen
  • Novartis
  • Consultancy voor trial nieuwe injectable tendinopathie

In de afgelopen 5 jaar zijn er onderzoeksprojecten uitgevoerd onder mijn supervisie die zijn gefinancierd door HORIZON MSCA, ReumaNederland, Annafonds, ZonMw, GE Healthcare, de National Basketball Association (NBA), het Trustfonds en de Erasmus MC Foundation. Deze financiers hebben echter geen belangen bij de aanbevelingen die worden gedaan in deze richtlijn. Ik heb een consultancy functie gehad voor een project naar nieuwe injectie behandeling voor Achilles tendinopathie (Novartis, 2021) en laterale epicondylaire tendinopathie (Causeway therapeutics. 2025). Dit raakt niet aan het onderwerp van de richtlijn. Tevens zijn deze injectie behandelingen nog niet ontwikkeld voor de huidige klinische zorg en daardoor worden deze behandelingen ook niet in de richtlijn behandeld. Daarnaast zijn deze consultancy functies eenmalig geweest en niet meer actief, en inkomsten zijn voor de instelling waarin ik werk en niet voor persoonlijke

doeleinden).

 

Op dit moment is er geen commercieel gefinancierd onderzoek dat loopt onder mijn leiding.

HORIZON MSCA Postdoctoral Fellowship – Identifying Predictive factors for the Recovery of Achilles Tendinopathy (PReAcT trial)

NWO / ReumaNederland – The State of the Cartilage (START project)

ReumaNederland / Annafonds – High-Volume injectie Achilles tendinopathie (HAT trial)

ZonMW – Preventie hardloopblessures (INSPIRE trial en SPRINT trial)

GE Healthcare / NBA – Oefentherapie Patella tendinopathie (JUMPER trial)

Trustfonds / Erasmus MC Foundation – Normwaarden echografie achillespezen (REVEAL trial)

Causeway therapeutics – Consultancy voor trial nieuwe injectable laterale epicondylaire tendinopathie

Novartis – Consultancy voor trial nieuwe injectable achilles tendinopathie

Geen restricties

Thomas Eggen

Orthopedisch chirurg Canisius Wilhelmina Ziekenhuis

Dagvoorzitter NOV en LVO congressen

Orthopedisch consultant op KNMG carriere beurs

Mede-oprichter BotCast orthopedische podcast (educatief/informatief). Mogelijke tegemoetkoming vanuit Orlymedia BV (sponsor kan farmaceut zijn).

-

Geen restricties

David Hanff

Voorzitter van de MSK sectie Nederlandse Vereniging voor Radiologie

Nederlandse Vereniging voor Radiologie

-

Geen restricties

Dorus Fennis (klankbordgroep)

Geen werkgever maar vrijgevestigd meidsch specialist bij Cooperatie Medische Staf St Jansdal UA

-

-

Geen restricties

Juliëtte Starmans (klankbordgroep)

AIOS bedrijfsgeneeskunde. Ik werk als ZZP’er en ben aldus aangesloten bij Immediator. Tijdens mijn opleiding ben ik werkzaam bij een klant, waar ik betaalde werkzaamheden verricht.

Naast AIOS bedrijfsgeneeskunde ben ik werkzaam als orthopedisch chirurg. In deze hoedanigheid werk ik eveneens als ZZP’er in mijn éénmansbedrijf: Starmans orthopedische expertises. Via dit bedrijf verricht ik orthopedische expertises voor verzekeringen. Tevens ben ik via dit bedrijf als medisch adviseur werkzaam voor Medisch Advies Bureau. Alle werkzaamheden voor Starmans orthopedische expertises zijn betaalde werkzaamheden.

-

Geen restricties

Florus van der Giesen (klankbordgroep)

Physician assistant reumatologie
Zuyderland Medisch Centrum.
Individuele patientenzorg Reumatologie (betaald)

-

-

Geen restricties

Lisette de Graauw (klankbordgroep)

Zorgverlener in zowel de eerste als tweede lijngezondheidszorg.

 

-

Ik werk in de voetzorg, dus ja, als blijkt dat de uitkomsten van de richtlijn laten zien dat de door mijn beroepsgroep geleverde zorg werkt, dan heb ik (en mijn beroepsgroep) daar voordeel bij.
Mijn maatschap Podozorg Nieuwegein (https://podozorg-nieuwegein.nl/) is aangesloten bij het Hielpijncentrum (https://hielpijncentrum.nl/). Dit is een netwerk van zorgverleners die samenwerken en korte lijnen met elkaar hebben. Ik heb me gespecialiseerd in dit onderwerp. Het is mogelijk dat er in de toekomst 'producten' ontstaan voor de beroepsgroep (scholing) of patiënt (behandeltraject, patiënteducatie). Echter staat dit los van de richtlijn. Daarnaast stel ik me voor dat het raakvlak met de richtlijn beperkt of in de algemene zin is.
Daarom verwacht ik niet dat mijn betrokkenheid bij het opzetten van de richtlijn wezenlijk verschil maakt in persoonlijke (financiële) belangen. Mijn betrokkenheid bij de richtlijn zal niet minder of meer voordeel opleveren dan voor de gemiddelde podoloog of podotherapeut of fysiotherapeut, die zich verdiept in hielpijn.

Geen restricties

Inbreng patiëntenperspectief

De werkgroep besteedde aandacht aan het patiëntenperspectief door de Patiëntenfederatie Nederland te betrekken in de klankbordgroep-fase. De verkregen input is meegenomen bij het opstellen van de overwegingen (zie kop “Waarden en voorkeuren van patiënten”). De conceptrichtlijn is tevens voor commentaar voorgelegd aan de Patiëntenfederatie Nederland en de eventueel aangeleverde commentaren zijn bekeken en verwerkt.

 

Kwalitatieve raming van mogelijke financiële gevolgen in het kader van de Wkkgz

Bij de richtlijnmodule voerde de werkgroep conform de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz) een kwalitatieve raming uit om te beoordelen of de aanbevelingen mogelijk leiden tot substantiële financiële gevolgen. Bij het uitvoeren van deze beoordeling is de richtlijnmodule op verschillende domeinen getoetst (zie het stroomschema bij Werkwijze).

Module

Uitkomst raming

Toelichting

Beeldvorming - Fasciopathie Plantaris

Geen substantiële financiële gevolgen

Hoewel uit de toetsing volgt dat de aanbevelingen breed toepasbaar zijn (5.000- 40.000 patiënten), volgt ook uit de toetsing dat het overgrote deel (±90%) van de zorgaanbieders en zorgverleners al aan de norm voldoet. Er worden daarom geen substantiële financiële gevolgen verwacht.

Werkwijze

Voor meer details over de gebruikte richtlijnmethodologie verwijzen wij u naar de Werkwijze. Relevante informatie voor de ontwikkeling/herziening van deze richtlijnmodule is hieronder weergegeven.

Zoekverantwoording

Algemene informatie

Cluster/richtlijn:  Fasciopathie Plantaris - UV2 Beeldvorming

Uitgangsvraag/modules: Welke plaats heeft beeldvorming (echografie of röntgenfoto) in het diagnostisch traject van patiënten met fasciopathie plantaris?

Database(s): Embase.com, Ovid/Medline

Datum: 2 mei 2024

Periode: vanaf 2000

Talen: geen restrictie

Literatuurspecialist: Esther van der Bijl

Rayyan review: https://rayyan.ai/reviews/1019232

BMI-zoekblokken: voor verschillende opdrachten wordt (deels) gebruik gemaakt van de zoekblokken van BMI-Online https://blocks.bmi-online.nl/ Bij gebruikmaking van een volledig zoekblok zal naar de betreffende link op de website worden verwezen.

Toelichting:

Voor deze vraag is gezocht op de elementen fasciopathie plantaris EN (echografie OF röntgenfoto).

 

→ De volgende sleutelartikelen worden gevonden met deze search:

  • Drake C, Whittaker GA, Kaminski MR, Chen J, Keenan AM, Rathleff MS, Robinson P, Landorf KB. Medical imaging for plantar heel pain: a systematic review and meta-analysis. J Foot Ankle Res. 2022 Jan 22;15(1):4. doi: 10.1186/s13047-021-00507-2. PMID: 35065676; PMCID: PMC8783477
  • Granado MJ, Lohman EB 3rd, Daher NS, Gordon KE. Effect of Gender, Toe Extension Position, and Plantar Fasciitis on Plantar Fascia Thickness. Foot Ankle Int. 2019 Apr;40(4):439-446. doi: 10.1177/1071100718811631. Epub 2018 Nov 9. PMID: 30413134.

→ Het volgende sleutelartikel valt uit op de P: er wordt in titel, abstract of keywords niet gesproken over het ziektebeeld, slechts over de plantaire facia.

  • Narindra LHRNO, Herinirina NF, Rakotonirina H, Andrianah GE, Ranoharison HD, Randriamboavonjy R, Ahmad A. Thickness of the Plantar Fascia in Asymptomatic Subjects. J Med Ultrasound. 2019 Feb 26;27(3):121-123. doi: 10.4103/JMU.JMU_72_18. PMID: 31867173; PMCID: PMC6905272. Valt uit op P: en diagnostisch filter in Embase

Te gebruiken voor richtlijntekst:

In de databases Embase.com en Ovid/Medline is op 2 mei 2024 systematisch gezocht naar systematische reviews, RCTs en observationele studies over de plaats van beeldvorming (echografie of röntgenfoto) in het diagnostisch traject van patiënten met fasciopathie plantaris. De literatuurzoekactie leverde 886 unieke treffers op.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Zoekopbrengst - 2 mei 2024

 

EMBASE

OVID/MEDLINE

Ontdubbeld

SR

80

48

88

RCT

310

183

343

Observationeel

390

294

455

Totaal

780

525

886*

*in Rayyan

 

Zoekstrategie - 2 mei 2024

Embase.com

No.

Query

Results

#1

'plantar fasciitis'/exp OR 'plantar fasciitis'/exp OR 'heel spur'/exp OR 'policeman heel'/exp OR (((calcane* OR heel* OR subcalcane*) NEAR/3 (spur* OR exostos* OR pain* OR policeman* OR jogger*)):ti,ab,kw) OR ((plant* NEAR/3 (fasciitis OR fasciopath* OR fascios* OR inflam*)):ti,ab,kw) OR (((baxter* OR plant* OR calcane* OR heel) NEAR/3 neuropath*):ti,ab,kw) OR calcaneodyn*:ti,ab,kw OR 'calcane* periostitis':ti,ab,kw

6416

#2

'ultrasound'/exp OR 'ultrasound scanner'/exp OR 'echography'/exp OR 'muscle ultrasonography'/exp OR 'muscle ultrasound'/exp OR ultraso*:ti,ab,kw OR sonograph*:ti,ab,kw OR echograph*:ti,ab,kw OR sonogram*:ti,ab,kw OR 'ultra so*':ti,ab,kw

1492041

#3

'x ray'/exp OR 'radiodiagnosis'/exp OR 'radiology'/exp OR 'radiography'/exp OR 'radiography device'/exp OR 'foot radiography'/exp OR ((bone* NEAR/3 (scan* OR imag*)):ti,ab,kw) OR 'x ray*':ti,ab,kw OR 'x foot':ti,ab,kw OR 'x feet':ti,ab,kw OR rontgen*:ti,ab,kw OR roentgen*:ti,ab,kw OR radiograph*:ti,ab,kw OR 'radiodiagnos*':ti,ab,kw OR radiolog*:ti,ab,kw

4444174

#4

#2 OR #3

5324373

#5

#1 AND #4

2074

#6

#5 AND [2000-2024]/py NOT ('conference abstract'/it OR 'editorial'/it OR 'letter'/it OR 'note'/it) NOT (('animal'/exp OR 'animal experiment'/exp OR 'animal model'/exp OR 'nonhuman'/exp) NOT 'human'/exp)

1412

#7

'meta-analysis'/exp OR 'meta analysis (topic)'/exp OR metaanaly*:ti,ab OR 'meta analy*':ti,ab OR metanaly*:ti,ab OR 'systematic review'/de OR 'cochrane database of systematic reviews'/jt OR prisma:ti,ab OR prospero:ti,ab OR (((systemati* OR scoping OR umbrella OR 'structured literature') NEAR/3 (review* OR overview*)):ti,ab) OR ((systemic* NEAR/1 review*):ti,ab) OR (((systemati* OR literature OR database* OR 'data base*') NEAR/10 search*):ti,ab) OR (((structured OR comprehensive* OR systemic*) NEAR/3 search*):ti,ab) OR (((literature NEAR/3 review*):ti,ab) AND (search*:ti,ab OR database*:ti,ab OR 'data base*':ti,ab)) OR (('data extraction':ti,ab OR 'data source*':ti,ab) AND 'study selection':ti,ab) OR ('search strategy':ti,ab AND 'selection criteria':ti,ab) OR ('data source*':ti,ab AND 'data synthesis':ti,ab) OR medline:ab OR pubmed:ab OR embase:ab OR cochrane:ab OR (((critical OR rapid) NEAR/2 (review* OR overview* OR synthes*)):ti) OR ((((critical* OR rapid*) NEAR/3 (review* OR overview* OR synthes*)):ab) AND (search*:ab OR database*:ab OR 'data base*':ab)) OR metasynthes*:ti,ab OR 'meta synthes*':ti,ab

1023902

#8

'clinical trial'/exp OR 'randomization'/exp OR 'single blind procedure'/exp OR 'double blind procedure'/exp OR 'crossover procedure'/exp OR 'placebo'/exp OR 'prospective study'/exp OR rct:ab,ti OR random*:ab,ti OR 'single blind':ab,ti OR 'randomised controlled trial':ab,ti OR 'randomized controlled trial'/exp OR placebo*:ab,ti

4021209

#9

'major clinical study'/de OR 'clinical study'/de OR 'case control study'/de OR 'family study'/de OR 'longitudinal study'/de OR 'retrospective study'/de OR 'prospective study'/de OR 'comparative study'/de OR 'cohort analysis'/de OR ((cohort NEAR/1 (study OR studies)):ab,ti) OR (('case control' NEAR/1 (study OR studies)):ab,ti) OR (('follow up' NEAR/1 (study OR studies)):ab,ti) OR (observational NEAR/1 (study OR studies)) OR ((epidemiologic NEAR/1 (study OR studies)):ab,ti) OR (('cross sectional' NEAR/1 (study OR studies)):ab,ti)

8196967

#10

'case control study'/de OR 'comparative study'/exp OR 'control group'/de OR 'controlled study'/de OR 'controlled clinical trial'/de OR 'crossover procedure'/de OR 'double blind procedure'/de OR 'phase 2 clinical trial'/de OR 'phase 3 clinical trial'/de OR 'phase 4 clinical trial'/de OR 'pretest posttest design'/de OR 'pretest posttest control group design'/de OR 'quasi experimental study'/de OR 'single blind procedure'/de OR 'triple blind procedure'/de OR (((control OR controlled) NEAR/6 trial):ti,ab,kw) OR (((control OR controlled) NEAR/6 (study OR studies)):ti,ab,kw) OR (((control OR controlled) NEAR/1 active):ti,ab,kw) OR 'open label*':ti,ab,kw OR (((double OR two OR three OR multi OR trial) NEAR/1 (arm OR arms)):ti,ab,kw) OR ((allocat* NEAR/10 (arm OR arms)):ti,ab,kw) OR placebo*:ti,ab,kw OR 'sham-control*':ti,ab,kw OR (((single OR double OR triple OR assessor) NEAR/1 (blind* OR masked)):ti,ab,kw) OR nonrandom*:ti,ab,kw OR 'non-random*':ti,ab,kw OR 'quasi-experiment*':ti,ab,kw OR crossover:ti,ab,kw OR 'cross over':ti,ab,kw OR 'parallel group*':ti,ab,kw OR 'factorial trial':ti,ab,kw OR ((phase NEAR/5 (study OR trial)):ti,ab,kw) OR ((case* NEAR/6 (matched OR control*)):ti,ab,kw) OR ((match* NEAR/6 (pair OR pairs OR cohort* OR control* OR group* OR healthy OR age OR sex OR gender OR patient* OR subject* OR participant*)):ti,ab,kw) OR ((propensity NEAR/6 (scor* OR match*)):ti,ab,kw) OR versus:ti OR vs:ti OR compar*:ti OR ((compar* NEAR/1 study):ti,ab,kw) OR (('major clinical study'/de OR 'clinical study'/de OR 'cohort analysis'/de OR 'observational study'/de OR 'cross-sectional study'/de OR 'multicenter study'/de OR 'correlational study'/de OR 'follow up'/de OR cohort*:ti,ab,kw OR 'follow up':ti,ab,kw OR followup:ti,ab,kw OR longitudinal*:ti,ab,kw OR prospective*:ti,ab,kw OR retrospective*:ti,ab,kw OR observational*:ti,ab,kw OR 'cross sectional*':ti,ab,kw OR cross?ectional*:ti,ab,kw OR multicent*:ti,ab,kw OR 'multi-cent*':ti,ab,kw OR consecutive*:ti,ab,kw) AND (group:ti,ab,kw OR groups:ti,ab,kw OR subgroup*:ti,ab,kw OR versus:ti,ab,kw OR vs:ti,ab,kw OR compar*:ti,ab,kw OR 'odds ratio*':ab OR 'relative odds':ab OR 'risk ratio*':ab OR 'relative risk*':ab OR 'rate ratio':ab OR aor:ab OR arr:ab OR rrr:ab OR ((('or' OR 'rr') NEAR/6 ci):ab)))

15035668

#11

#6 AND #7 – SR’s

80

#12

#6 AND #8 NOT #11 – RCT’s

310

#13

#6 AND (#9 OR #10) NOT (#11 OR #12) – Observationele studies

390

#14

#11 OR #12 OR #13

780

Ovid/Medline

#

Searches

Results

1

exp Fasciitis, Plantar/ or exp Heel Spur/ or ((calcane* or heel* or subcalcane*) adj3 (spur* or exostos* or pain* or policeman* or jogger*)).ti,ab,kf. or (plant* adj3 (fasciitis or fasciopath* or fascios* or inflam*)).ti,ab,kf. or ((baxter* or plant* or calcane* or heel) adj3 neuropath*).ti,ab,kf. or calcaneodyn*.ti,ab,kf. or calcane* periostitis.ti,ab,kf.

4448

2

exp Ultrasonography/ or exp Ultrasonics/ or exp Endosonography/ or ultraso*.ti,ab,kf. or sonograph*.ti,ab,kf. or echograph*.ti,ab,kf. or sonogram*.ti,ab,kf.

774922

3

exp X-Rays/ or exp Radiography/ or exp Radiology/ or (bone* adj3 (scan* or imag*)).ti,ab,kf. or x ray*.ti,ab,kf. or x foot.ti,ab,kf. or x feet.ti,ab,kf. or rontgen*.ti,ab,kf. or roentgen*.ti,ab,kf. or radiograph*.ti,ab,kf. or radiodiagnos*.ti,ab,kf. or radiolog*.ti,ab,kf.

1958457

4

2 or 3

2575211

5

1 and 4

1062

6

limit 5 to yr="2000 -Current"

880

7

6 not (comment/ or editorial/ or letter/) not ((exp animals/ or exp models, animal/) not humans/)

850

8

meta-analysis/ or meta-analysis as topic/ or (metaanaly* or meta-analy* or metanaly*).ti,ab,kf. or systematic review/ or cochrane.jw. or (prisma or prospero).ti,ab,kf. or ((systemati* or scoping or umbrella or "structured literature") adj3 (review* or overview*)).ti,ab,kf. or (systemic* adj1 review*).ti,ab,kf. or ((systemati* or literature or database* or data-base*) adj10 search*).ti,ab,kf. or ((structured or comprehensive* or systemic*) adj3 search*).ti,ab,kf. or ((literature adj3 review*) and (search* or database* or data-base*)).ti,ab,kf. or (("data extraction" or "data source*") and "study selection").ti,ab,kf. or ("search strategy" and "selection criteria").ti,ab,kf. or ("data source*" and "data synthesis").ti,ab,kf. or (medline or pubmed or embase or cochrane).ab. or ((critical or rapid) adj2 (review* or overview* or synthes*)).ti. or (((critical* or rapid*) adj3 (review* or overview* or synthes*)) and (search* or database* or data-base*)).ab. or (metasynthes* or meta-synthes*).ti,ab,kf.

743109

9

exp clinical trial/ or randomized controlled trial/ or exp clinical trials as topic/ or randomized controlled trials as topic/ or Random Allocation/ or Double-Blind Method/ or Single-Blind Method/ or (clinical trial, phase i or clinical trial, phase ii or clinical trial, phase iii or clinical trial, phase iv or controlled clinical trial or randomized controlled trial or multicenter study or clinical trial).pt. or random*.ti,ab. or (clinic* adj trial*).tw. or ((singl* or doubl* or treb* or tripl*) adj (blind$3 or mask$3)).tw. or Placebos/ or placebo*.tw.

2720194

10

Epidemiologic studies/ or case control studies/ or exp cohort studies/ or Controlled Before-After Studies/ or Case control.tw. or cohort.tw. or Cohort analy$.tw. or (Follow up adj (study or studies)).tw. or (observational adj (study or studies)).tw. or Longitudinal.tw. or Retrospective*.tw. or prospective*.tw. or consecutive*.tw. or Cross sectional.tw. or Cross-sectional studies/ or historically controlled study/ or interrupted time series analysis/ [Onder exp cohort studies vallen ook longitudinale, prospectieve en retrospectieve studies]

4714854

11

Case-control Studies/ or clinical trial, phase ii/ or clinical trial, phase iii/ or clinical trial, phase iv/ or comparative study/ or control groups/ or controlled before-after studies/ or controlled clinical trial/ or double-blind method/ or historically controlled study/ or matched-pair analysis/ or single-blind method/ or (((control or controlled) adj6 (study or studies or trial)) or (compar* adj (study or studies)) or ((control or controlled) adj1 active) or "open label*" or ((double or two or three or multi or trial) adj (arm or arms)) or (allocat* adj10 (arm or arms)) or placebo* or "sham-control*" or ((single or double or triple or assessor) adj1 (blind* or masked)) or nonrandom* or "non-random*" or "quasi-experiment*" or "parallel group*" or "factorial trial" or "pretest posttest" or (phase adj5 (study or trial)) or (case* adj6 (matched or control*)) or (match* adj6 (pair or pairs or cohort* or control* or group* or healthy or age or sex or gender or patient* or subject* or participant*)) or (propensity adj6 (scor* or match*))).ti,ab,kf. or (confounding adj6 adjust*).ti,ab. or (versus or vs or compar*).ti. or ((exp cohort studies/ or epidemiologic studies/ or multicenter study/ or observational study/ or seroepidemiologic studies/ or (cohort* or 'follow up' or followup or longitudinal* or prospective* or retrospective* or observational* or multicent* or 'multi-cent*' or consecutive*).ti,ab,kf.) and ((group or groups or subgroup* or versus or vs or compar*).ti,ab,kf. or ('odds ratio*' or 'relative odds' or 'risk ratio*' or 'relative risk*' or aor or arr or rrr).ab. or (("OR" or "RR") adj6 CI).ab.))

5679784

12

7 and 8 – SR’s

48

13

(7 and 9) not 12 – RCT’s

183

14

(7 and (10 or 11)) not (12 or 13) – Observationele studies

294

15

12 or 13 or 14

525

Volgende:
Educatie