Startpagina – postoperatieve pijn

Opties

Publicatiedatum: 30-06-2026

Beoordeeld op geldigheid: 30-06-2026

Deze richtlijn valt onder het cluster perioperatief proces.

Waar gaat deze richtlijn over?

Deze richtlijn richt zich op wat volgens de huidige maatstaven de beste zorg is voor patiënten met postoperatieve pijn. In richtlijnmodules postoperatieve pijn voor volwassenen komen de volgende onderwerpen aan de orde:

• Beleid, implementatie en uitvoering van postoperatieve zorg
• Transitionele pijn service
• Pijndiagnostiek
• Niet-medicamenteuze interventies
• Epidurale pijnbehandeling
• Buikwandblokken
• Borstwandblokken
• Continue wond infusie
• Cryoanalgesie
• Medicamenteuze interventies (meerdere submodules)
• Multimodale pijnbehandeling

In het tweede deel van de richtlijn over postoperatieve pijn voor kinderen komen de volgende onderwerpen aan de orde ten aanzien van de behandeling van kinderen van 0 tot 18 jaar:

• Organisatie van zorg
• Epidurale analgesie
• Locoregionale blokken
• Buikwandblokken
• Continue wondkatheter infusie met lokaal anesthetica
• Lokaal anesthetica infiltratie orthopedische ingrepen
• Monitoring bij gebruik van opiaten
• Medicamenteuze interventies

In de aanbevelingen van de richtlijn is uitgegaan van het klinisch uitgangspunt, namelijk de gecombineerde uitkomst van reductie in postoperatieve pijn én opioïdenreductie. In de modules worden de multimodale componenten als aparte interventies beschreven, echter de klinische vraag is naar de effectiviteit als bouwsteen van een multimodale werkwijze. Dit staat beschreven in de laatste overkoepelende module van de richtlijn voor volwassenen.

Voor wie is deze richtlijn bedoeld?

Deze richtlijn is bestemd voor alle zorgverleners in de tweede en derde lijn die betrokken zijn bij de zorg voor volwassen patiënten en kinderen rondom postoperatieve pijn.

Voor patiënten

Postoperatieve pijn is acute pijn ten gevolge van een operatie. Pijn wordt gedefinieerd door de International Association for the Study of Pain (IASP) als ‘een onaangename sensorische en emotionele ervaring geassocieerd met feitelijke of mogelijke weefselbeschadiging of beschreven in termen van dergelijke schade.’

Op Thuisarts.nl staat informatie in begrijpelijke taal over postopertatieve pijn. De teksten zijn gemaakt met de informatie uit deze richtlijn:

Zorg voor en na operaties

Ik heb misschien een heel sterke pijnstiller nodig na mijn operatie

Ik krijg sterke pijnstillers

Hoe is de richtlijn tot stand gekomen?

Het originele initiatief voor deze richtlijn is afkomstig van Nederlandse Vereniging voor Anesthesiologie. De richtlijnmodules voor volwassenen zijn opgesteld door een multidisciplinaire werkgroep met vertegenwoordigers vanuit de anesthesiologen, ziekenhuisapothekers, verpleegkundigen, orthopeden en thoraxchirurgen. Er werd aandacht besteed aan het patiëntenperspectief door inbreng van de patiëntenvereniging Samenwerkingsverband Pijnpatiënten naar één stem. De richtlijnmodules voor kinderen zijn opgesteld door een multidisciplinaire werkgroep met vertegenwoordigers vanuit de anesthesiologen, ziekenhuisapothekers, verpleegkundigen, orthopeden en chirurgen. Er werd aandacht besteed aan het patiëntenperspectief door inbreng van de patiëntenvereniging Stichting Kind & Ziekenhuis.

Modulair onderhoud

Vanaf 2024 wordt de richtlijn modulair herzien door het cluster perioperatief proces. Onder de tab ‘verantwoording’ staat beschreven welke organisaties uit het cluster betrokken waren bij herziening/ontwikkeling van de betreffende modules. Meer informatie over werken in clusters en modulair onderhoud vindt u hier.